The Social and Political Contexts Surrounding the Acceptance of False Invitations to Mahdism in the Past Two Centuries of Iran

Document Type : Original Article

Authors
majid ahmadi
hamed gheraati
Assistant Professor, Institute of Islamic Sciences and Culture
Abstract
The concept of Mahdism has long been one of the fundamental and widely-held beliefs within Islamic societies, especially in Iran. This belief, in conjunction with other common Islamic doctrines, has significantly contributed to the unity and coherence of the Islamic community by envisioning a promising future, devoid of oppression, for Muslim nations through the establishment of an Islamic governance system. Despite its important position, the efforts of certain misguided and opportunistic individuals have figures have introduced numerous intellectual, social, and political challenges that impede the progress of Islamic societies. This research seeks to explore the social and political backgrounds that have facilitated the acceptance of false Messianic calls over the last two centuries. This analysis is particularly pertinent given the factors such as extreme idealism, disillusionment with reform, permissibility, ineffective governance, evolving dynamics between religion and state, the reciprocal necessity for new movements and foreign interventions, as well as the opportunistic critique of the theory of Velayat-e Faqih (Guardianship of the Jurist) or the broad representation of jurists, which have led segments of society, either consciously or unconsciously, to gravitate toward these misleading calls.
Keywords
Mahdist invitations
Mahdists
socio-political contexts
contemporary history of Iran
. ازغندی، علیرضا (1384). تاریخ تحولات سیاسی و اجتماعی ایران، تهران، قومس.
2. افراسیابی، بهرام (1382). تاریخ جامع بهائیت (کالبدشکافی بهائیت)، تهران، مهر فام.
3. بصری، احمداسماعیل (1394). پاسخ‌‌‌‌های روشنگر بر بستر امواج، مترجم: گروه مترجمان، بی‌جا، بی‌نا.
4. بشیریه حسین (1378). «جامعه شناسی سیاسی»، فصلنامه نقد و نظر، دوره 5، شماره 19-20، قم.
5. پولاک، یاکوب ادوارد (بی‌تا). سفرنامه پولاک«ایران و ایرانیان»، مترجم: کیکاووس جهانداری. بی‌جا، بی‌نا.
6. جامعه مدرسین حوزه علمیه قم (1429ق). قبیله حیله‌، بی جا، بی نا.
7. جعفریان، رسول (1393). مهدیان دروغین، تهران، نشر علم.
8. جمعی از نویسندگان (1388). کژراهه، تهران، موسسه جام جم.
9. الگار، حامد (1359). نقش روحانیت پیشرو در جنبش مشروطیت، مترجم: ابوالقاسم سری، تهران، انتشارات توس.
10. اعظام قدسی، حسن (1379). خاطرات من یا تاریخ صد ساله ایران، تهران، کارنگ.
11. زاهدانی، سعید (1388). بهائیت در ایران، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
12. شعبانی، رضا (1379). مبانی تاریخ اجتماعی ایران، تهران، انتشارات قومس.
13. سامانی، احسان و احمدی کچایی، مجید (1398). «بررسی حلیت خمس در عصر غیبت با توجه به توقیع؛ امام عصر؟ع؟ و تکیه بر دیدگاه احمد اسماعیل بصری»، مشرق موعود، دوره13، شماره 52.
14. صاحب بن عباد، إسماعیل بن عباد (1414ق). المحیط فی اللغة، مصحح: محمد حسن آل یاسین‌، بیروت، عالم الکتاب.
15. عرفان، امیر محسن (1392). قبیله تزویر، قم، بنیاد فرهنگی حضرت مهدی موعود؟عج؟.
16. عرفان، امیرمحسن (1394). مواجهه ائمه با مدعیان مهدویت گونه‌شناسی‌، سبک‌شناسی و شاخصه شناسی، قم، بنیاد فرهنگی حضرت مهدی موعود؟عج؟.
17. فوران، جان (1377). مقاومت شکننده، مترجم: احمدتدین، تهران، رسا.
18. قلاوند، زهرا و خسرو بیگی، هوشنگ (تابستان و پاییز1393). «وظایف وکارکرد حکام ایالات و ولایات در دوره قاجاریه»، تاریخ ایران، شماره 74.
19. کامیاب، مسلم (1401). واکاوی پذیرش ادعای مدعیان دروغین مهدویت در ایران،  معاصر(زمینه‌ها و ترفندها)، انتشارات مرکز تخصصی مهدویت، قم.
20. کرزن، جرج (1350). ایران و قضیه ایران، مترجم: وحید مازندرانی، تهران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
21. ‌کاترین و لمبتون، ‌سواین، ‌فورد (1362). مالک و زارع در ایران، مترجم: منوچهر امیری، تهران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
22. کرمانی، ناظم الاسلام (1363). تاریخ بیداری ایرانیان، تهران، بی‌جا، بی‌نا.
23. لک زایی، نجف (1391). تحولات سیاسی – اجتماعی ایران معاصر، قم، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
24. کارلاسرنا، مادام (1362). سفرنامه مادام کارلاسرنا، آدم‌ها و آیین‌ها در ایران، مترجم: علی اصغر سعیدی، بی‌جا، زوار.
25. لسان الملک سپهر، محمدتقی (1377). ناسخ التواریخ، به اهتمام جمشید کیانفر، تهران، اساطیر.
26. مدنی، سیدجلال الدین (1362). تاریخ سیاسی معاصر ایران، قم، دفتر انتشارات اسلامی.
27. کرمانى، ناظم الاسلام ‏(1384). تاریخ بیدارى ایرانیان، تهران، امیر کبیر.
28. وثوقی مطلق، رجبعلی (پاییز1389). «مزایده القاب و مناصب در عصر قاجار»، پژوهشنامه تاریخ، دوره5، شماره 20.
29. وصالی و امیدی، سعید، رضا (بهار1393). «سیاست گذاری اجتماعی: زمینه‌ها و رویکردها، برنامه ریزی و بودجه»، دوره نوزدهم، شماره 1.
30. ویلز، هچارلز جیمز (1368). ایران در یک قرن پیش، مترجم: غلامحسین قراگوزلو، تهران، اقبال.
31. هانرى رونه دالمانى (1335). سفرنامه از خراسان تا بختیارى‏، مترجم: محمد على فره وشى‏، تهران، امیر کبیر.
32. یوسفی، حسن و دیگران (1394). تحلیلی بر سیادت صفویان در دوره پیش صفوی«براساس سندی نویافته باستان شناسی در مجموعه خانقاهی و آرامگاهی شیخ صفی الدین اردبیلی»، پژوهش‌های باستان شناسی ایران، شماره 8.
33. پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای (مد‌ظله‌العالی) - مؤسسه پژوهشی فرهنگی انقلاب اسلامی.