بررسی و تحلیلی بر رفع چالش حق حاکمیت و زمامداری در عصر غیبت با تأکید بر تفکر امامیه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه معارف دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه لرستان

چکیده

همسو با مسئله امامت، مقوله «زمامداری اسلامی» به‌عنوان یکی از فلسفه‌‌های آن از سوی شیعیان، مطرح است که ذیل بحث «ولایت تشریعی» به آن پرداخته شده است. «ولایت تشریعی پس از پیامبر»، در امامان دوازده‌گانه تحقق یافته و تا پایان حیات امام حسن‌‌عسکری؟ع؟ بی‌هیچ مشکلی ادامه داشته است؛ اما با شروع امامت امام زمان؟عج؟ و غیبت آن حضرت، زمامداری ظاهری جامعه شیعی دچار چالش شد. این مقاله با روش کتابخانه‌ای در گردآوری مطالب و رویکرد توصیفی _ تحلیلی در پردازش داده‌ها؛ به خلاف دیدگاه کسانی امثال آقای عبدالکریم سروش و طرح مبحث «تشیع و چالش مردم‌‌سالاری»؛ ضمن اثبات امکان زمامداری در عصر غیبت، چگونگی تحقق آن را تبیین کرده و به این نتیجه رسیده است که در دوره‌‌ غیبت صغرا؛ مشکلی از لحاظ ولایت به معنای زمامداری امور برای شیعیان وجود ندارد؛ زیرا در غیبت صغرا، کم‌‌تر موضوعی پیدا می‌‌شد که حکم آن در روایات نیامده باشد و همچنین مردم با ارتباط با نایبان خاص، نیاز خود را برطرف می‌‌کردند و در دوره‌‌ غیبت کبرا نیز هرچند امکان ارتباط رسمی با امام وجود نداشته و ندارد؛ زمامداری امت در قالب نظریه ولایت فقیه استمرار دارد و توسط ولی‌فقیه جامع‌الشرایط این چالش مرتفع می‌‌گردد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

An Analysis on Solving the Challenge of the Sovereignty and Rulership Right at the Age of Occultation with an Emphasis on the Imamate Thought

نویسنده [English]

  • Hbib Hatami Kankaboud
Assistant Professor of Islamic Teachings, Faculty of Literature and Humanities, Lorestan University
چکیده [English]

In line with the issue of Imamate is the subject of “Islamic rulership” as one of its philosophies by the Shiites, which has been addressed under the discussion of “legislative authority”. The “legislative authority after the Prophet (pbuh) has been realized in the twelve Imams and it has continued without any problems until the end of life of Imam Hadan Askari (a.s); however, with the beginning of Imamate of Imam of the Time (a.s) and his absence, the rulership of the Islamic society face a challenge. This paper, using a library method in collecting materials and descriptive-analytic method in processing the data, not only proves the possibility of the rulership during the age of Occultation, in contrary to the views of people such as Abdul Karim Soroush, but also explains the howness of its realization, and concluded that during the period of Minor Occultation, there is no such problem in terms of rulership in the sense of being in charge of affairs for the Shia; because during this period, there were few problems that their decree could not be found in the narrations. Moreover, people would dissolve their needs by communicating with special deputies, and although there is no possibility of official communication with Imam during the Major Occultation, the rulership of the ummah continues in the form of the theory of vicegerency of a faqih (Islamic jurisprudent) and this challenge is solved by a fully-qualified faqih.

کلیدواژه‌ها [English]

  • the right of rulership
  • governance and leadership
  • government challenge
  • the age of absence
  • general deputation
  • the vicegerency of a faqih (jurist)